Trong bối cảnh ngành năng lượng tái tạo toàn cầu phát triển mạnh, quyết định gần đây của Trung Quốc về việc bãi bỏ hoàn thuế VAT cho xuất khẩu tấm quang điện đang tạo ra một bước ngoặt đáng kể đối với thị trường điện mặt trời thế giới. Quyết định này không chỉ làm chấm dứt thời kỳ giá rẻ phi thị trường mà còn mở ra một trật tự mới cho chuỗi cung ứng, giá cả và cạnh tranh trong ngành.
1. Lý do bãi bỏ hoàn thuế VAT và hệ quả trực tiếp
Thời gian qua, giá tấm pin quang điện được neo ở mức cực thấp (chỉ khoảng 0,07 – 0,09 USD/W), gây áp lực lên lợi nhuận doanh nghiệp sản xuất tại Trung Quốc. Việc bãi bỏ hoàn thuế giá trị gia tăng 13% cho xuất khẩu được xem là biện pháp hiệu chỉnh thị trường, giúp các nhà sản xuất tìm lại lợi nhuận, giảm tình trạng cạnh tranh “giá rẻ không bền vững”.
Nhiều dự báo cho thấy giá điện mặt trời và tấm quang điện trên thị trường toàn cầu có thể tăng khoảng 9% trong quý IV/2025, và tiếp tục tăng thêm 5–7% trong năm 2026.
2. Chính sách sản xuất: cắt giảm công suất & nâng tiêu chuẩn
Chính phủ Trung Quốc đã yêu cầu các nhà sản xuất polysilicon, wafer và tế bào quang điện giảm sản lượng khoảng 1/3 tổng công suất, tương đương ~1 triệu tấn polysilicon. Các tập đoàn lớn như Tongwei, Daqo New Energy, GCL Technology và Xinte Energy đều tham gia giảm sản lượng để ổn định thị trường.
Bên cạnh đó, Bộ Công nghiệp và Công nghệ Thông tin Trung Quốc siết chặt tiêu chuẩn hiệu suất năng lượng, buộc hơn 100 nhà máy lạc hậu phải dừng hoạt động, thúc đẩy tiến trình tái cơ cấu ngành công nghiệp điện mặt trời.
3. Tác động tới thị trường quốc tế
3.1 Châu Âu
Việc thay đổi chính sách của Trung Quốc buộc nhiều nhà phát triển điện mặt trời tại châu Âu phải điều chỉnh hợp đồng cung ứng và đàm phán lại giá cho các lô hàng giao sau tháng 11/2025. Điều này đồng nghĩa chi phí triển khai dự án quy mô lớn tại khu vực có thể tăng 5–8%, ảnh hưởng trực tiếp tới suất đầu tư (LCOE) và khả năng hoàn vốn.
3.2 Hoa Kỳ
Dù Đạo luật Giảm Lạm Phát (IRA) của Mỹ thúc đẩy sản xuất nội địa, hơn 70% linh kiện điện mặt trời vẫn phải nhập từ Trung Quốc — điều này khiến các dự án Mỹ phải đối diện áp lực giá tương tự thị trường châu Âu.
3.3 Các thị trường mới nổi
Các quốc gia như Qatar, Ả Rập Xê-út và nhiều nước châu Á đang đẩy mạnh chương trình điện mặt trời quy mô lớn, nhưng chi phí nhập khẩu mô-đun dự kiến tăng mạnh do thay đổi giá và thuế quan. Điều này thúc đẩy các nhà phát triển đa dạng hóa nguồn cung, mở ra cơ hội cho Malaysia và Việt Nam — nơi các tập đoàn Trung Quốc đã đầu tư các dây chuyền lắp ráp để tránh rào cản thuế quan.
4. Góc nhìn từ Solar Sông Đà
Tại Solar Sông Đà, chúng tôi theo dõi sát diễn biến thị trường toàn cầu để đưa ra giải pháp công nghệ và tài chính phù hợp nhất cho khách hàng đầu tư điện mặt trời. Cụ thể:
Đánh giá chi phí toàn vòng đời dự án:
Việc module tăng giá khiến chi phí lập kế hoạch ban đầu thay đổi, nhưng điện mặt trời vẫn là giải pháp năng lượng rẻ nhất trong dài hạn — đặc biệt khi tính đến lợi ích từ chính sách ưu đãi, chuẩn hóa vận hành và bảo trì đúng chuẩn.
Tối ưu nguồn cung ứng linh kiện:
Solar Sông Đà hỗ trợ khách hàng tiếp cận đa dạng nhà cung cấp trong nước và quốc tế, giúp giảm rủi ro biến động giá, chậm tiến độ nhập hàng, đồng thời đảm bảo chất lượng module, biến tần và phụ kiện.
Tư vấn chiến lược lắp đặt & tài chính:
Với kinh nghiệm triển khai hàng trăm dự án điện mặt trời áp mái & mặt đất, Solar Sông Đà giúp chủ đầu tư tối ưu suất đầu tư (LCOE), giám sát tiến độ, và đảm bảo hiệu quả vận hành lâu dài.
5. Xu hướng mới của ngành điện mặt trời 2025–2026
Chuỗi cung ứng dịch chuyển: Việt Nam, Malaysia và các thị trường Đông Nam Á đang được đầu tư mạnh vào sản xuất linh kiện để giảm lệ thuộc vào nguồn nhập khẩu. Điều này có thể giúp hạ giá module trong trung hạn.
Chuẩn hoá chất lượng: Tiêu chuẩn sản phẩm sẽ ngày càng khắt khe hơn — yêu cầu cao hơn về hiệu suất, độ bền và bảo hành.
Năng lượng sạch lên ngôi: Nhu cầu điện mặt trời sẽ tiếp tục tăng trên toàn cầu nhờ mục tiêu Net-Zero và lộ trình giảm phát thải carbon.
6. Kết luận
Quyết định điều chỉnh thuế của Trung Quốc là một hiện tượng lớn, đánh dấu bước chuyển từ “cuộc đua giá rẻ” sang một thị trường điện mặt trời bền vững và cân bằng hơn. Đối với các nhà đầu tư, điều này đặt ra thách thức nhưng cũng mở ra cơ hội đột phá — đặc biệt với những đối tác có chiến lược dài hạn như Solar Sông Đà, luôn đồng hành cùng doanh nghiệp và hộ gia đình trong hành trình chuyển dịch sang năng lượng tái tạo.